close

  • Polsce – służyć, Europę – tworzyć, Świat – rozumieć

     

  • REPATRIACJA

  •  

    Repatriacja czyli powrót do Ojczyzny osób pochodzenia polskiego jest jednym ze sposobów nabycia polskiego obywatelstwa. Prawo to przysługuje wyłącznie cudzoziemcom, którzy na skutek okoliczności historycznych nie mogli powrócić od Polski z miejsc zsyłek i deportacji, a pragną przesiedlić się na stałe do Rzeczypospolitej Polskiej.

     

    Ustawa z dnia 9 listopada 2000r. o repatriacji (t.j. Dz. U. z 2014 r., poz. 1392 z późn. zm.) określa zasady nabycia obywatelstwa polskiego w drodze repatriacji, prawa repatrianta, a także zasady i tryb udzielania pomocy repatriantom i członkom ich rodzin.

     

     

    REPATRIANT - OSOBA POLSKIEGO POCHODZENIA

     

    Repatriantem jest osoba pochodzenia polskiego, która przybyła do Rzeczypospolitej Polskiej na podstawie wizy w celu repatriacji z zamiarem osiedlenia się na stałe (art. 1 ust. 2).

     

    Zgodnie z art. 5, za osobę polskiego pochodzenia ustawa uznaje osobę deklarującą narodowość polską i spełniającą łącznie dwa warunki:

     

    • co najmniej jedno z jej rodziców lub dziadków albo dwoje pradziadków było narodowości polskiej,
    • wykaże ona swój związek z polskością, w szczególności przez pielęgnowanie polskiej mowy, polskich tradycji i zwyczajów.

     

    Za osobę polskiego pochodzenia uznaje się również osobę wykazującą związek z polskością i deklarującą narodowość polską, która posiadała w przeszłości obywatelstwo polskie lub co najmniej jedno z jej rodziców lub dziadków albo dwoje pradziadków posiadało obywatelstwo polskie.

     

    Decyzję w sprawie uznania wnioskodawcy za osobę polskiego pochodzenia wydaje konsul.

     

    W drodze repatriacji obywatelstwo polskie nabywa również małoletni pozostający pod władzą rodzicielską repatrianta. W przypadku, gdy repatriantem jest tylko jedno z rodziców, małoletni nabywa obywatelstwo polskie jedynie za zgodą drugiego z rodziców, wyrażoną w oświadczeniu złożonym przed konsulem. Nabycie obywatelstwa przez małoletniego, który ukończył 16 lat, może nastąpić jedynie za jego zgodą.

     

    Zgodnie z art. 8 ustawy wiza repatriacyjna nie może być wydana osobie, która:

     

    • utraciła obywatelstwo polskie nabyte w drodze repatriacji na podstawie niniejszej ustawy o repatriacji, lub
    • repatriowała się z terytorium RP albo PRL na podstawie umów repatriacyjnych zawartych w latach 1944 - 1957 przez RP albo PRL z Białoruską SRR, Ukraińską SRR, Litewską SRR i ZSRR do jednego z państw będących stroną tych umów, lub
    • w czasie pobytu poza granicami RP działała na szkodę podstawowych interesów RP, lub
    • uczestniczyła lub uczestniczy w łamaniu praw człowieka.

     

    Zgodnie z art. 9 ustawy, wiza repatriacyjna może być wydana osobie polskiego pochodzenia, która przed dniem wejścia w życie ustawy zamieszkiwała na stałe na terytorium obecnej Republiki Armenii, Republiki Azerbejdżańskiej, Republiki Gruzji, Republiki Kazachstanu, Republiki Kyrgyskiej, Republiki Tadżykistanu, Republiki Turkmenistanu, Republiki Uzbekistanu albo azjatyckiej części Federacji Rosyjskiej.

     

     

    POSTĘPOWANIE W SPRAWIE WYDANIA WIZY REPATRIACYJNEJ

     

    Cudzoziemiec ubiegający się o wydanie wizy repatriacyjnej składa wniosek o jej wydanie we właściwym ze względu na miejsce zamieszkania Konsulacie RP.

     

    Do wniosku należy dołączyć kopię ważnego dokumentu paszportowego (dzieci, które nie posiadają własnego paszportu powinny być wpisane do dokumentu paszportowego rodziców) oraz przedstawić oryginał do wglądu, a także dokumenty potwierdzające polskie pochodzenie.

     

    Dokumentami tymi mogą być dokumenty, wydane przez polskie władze państwowe lub kościelne, a także przez władze byłego ZSRR, dotyczące wnioskodawcy lub jego rodziców, dziadków lub pradziadków, a w szczególności:

     

    • polskie dokumenty tożsamości;
    • akty stanu cywilnego lub ich odpisy albo metryki chrztu poświadczające związek z polskością;
    • dokumenty potwierdzające odbycie służby wojskowej w Wojsku Polskim, zawierające wpis informujący o narodowości polskiej;
    • dokumenty potwierdzające fakt deportacji lub uwięzienia, zawierające wpis informujący o narodowości polskiej;
    • dokumenty tożsamości lub inne dokumenty urzędowe zawierające wpis informujący o narodowości polskiej.

     

    Dowodami potwierdzającymi polskie pochodzenie mogą być również inne dokumenty, a w szczególności:

     

    • dokumenty o rehabilitacji osoby deportowanej zawierający wpis informujący o jej narodowości polskiej;
    • potwierdzające prześladowanie osoby ze względu na jej polskie pochodzenie.

     

    Konsul na podstawie przedstawionych dokumentów i faktów ustalonych w trakcie rozmowy z osobą ubiegającą się o wydanie wizy repatriacyjnej oraz innych posiadanych informacji ocenia, czy warunki, o których mowa w art. 5 ustawy, są spełnione i wydaje decyzję o uznaniu bądź odmowie uznania wnioskodawcy za osobę polskiego pochodzenia. Następnie przekazuje wniosek o wydanie wizy repatriacyjnej wraz z decyzją o uznaniu wnioskodawcy za osobę polskiego pochodzenia do ministra właściwego do spraw wewnętrznych, w celu uzyskania zgody na wydanie wizy repatriacyjnej. Po uzyskaniu zgody konsul wydaje wizę repatriacyjną.

     

     

    POSIADANIE WARUNKÓW DO OSIEDLENIA SIĘ W POLSCE

     

    Konsul wydaje wizę repatriacyjną, gdy wnioskodawca przedstawi dowody potwierdzające posiadanie przez niego lub zapewnienie mu lokalu mieszkalnego i źródeł trzymania w RP, przez okres co najmniej 12 miesięcy, zwanych warunkami do osiedlenia.

     

    Dowodami potwierdzającymi posiadanie tytułu prawnego do lokalu mieszkalnego są najczęściej:

     

    • uchwała Rady Gminy zawierająca zobowiązanie do zapewnienia repatriantowi lokalu mieszkalnego,
    • zaproszenie sporządzone w formie aktu notarialnego wystosowane przez tzw. osobę prawną, czyli np. przedsiębiorstwo, stowarzyszenie, fundację, itp., lub przez najbliższą rodzinę (rodziców, rodzeństwo, dzieci), gwarantujące repatriantowi miejsce zamieszkania po przesiedleniu się do Polski,
    • akt własności mieszkania w Polsce,
    • umowa przedwstępna kupna/sprzedaży nieruchomości oraz posiadanie środków na jej zakup po przybyciu do RP,
    • umowa najmu lokalu mieszkalnego lub umowa użyczenia lokalu mieszkalnego, stanowiące do niego tytuł prawny.

     

    Dowodami potwierdzającymi posiadanie w Polsce źródeł utrzymania są:

     

    • wynagrodzenie otrzymywane za pracę w Polsce;
    • emerytura lub renta z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych;
    • inne środki finansowe (darowizny, pieniądze otrzymane ze sprzedaży mieszkania za granicą, stypendia) pozwalające repatriantowi na zapewnienie utrzymania sobie i rodzinie;
    • zobowiązanie osoby lub firmy zapraszającej repatrianta do zapewnienia mu utrzymania, pokrywania kosztów leczenia, ubezpieczenia itp., do chwili jego usamodzielnienia się.

     

    Repatrianci w wieku emerytalnym, którzy mają prawo do polskiej emerytury, nie muszą przedstawiać dowodu potwierdzającego posiadanie źródła utrzymania.

     

    Zgodnie z art. 11 ustawy o repatriacji, osobie, która nie posiada zapewnionego w RP lokalu mieszkalnego i źródeł utrzymania, a spełnia pozostałe warunki do uzyskania wizy w celu repatriacji, konsul wydaje decyzję o przyrzeczeniu wydania wizy w celu repatriacji. Osobom posiadającym takie przyrzeczenie, minister właściwy do spraw wewnętrznych za pośrednictwem konsula przedstawia oferty lokali mieszkalnych i źródeł utrzymania gromadzonych w ewidencji prowadzonej przez ministra właściwego do spraw wewnętrznych. W bazie tej znajdują się dane osób posiadających decyzję konsula o przyrzeczeniu wydania wizy repatriacyjnej oraz oferty gmin chętnych do zaproszenia takich osób do Polski w ramach repatriacji. Dane te są w pierwszej kolejności udostępniane osobom deportowanym i prześladowanym z przyczyn narodowościowych lub politycznych, których wiek i zły stan zdrowia uzasadnia szybką repatriację do Polski (art. 31).

     

     

    MAŁŻONEK REPATRIANTA

     

    Małżonkowi osoby wnioskującej o wizę repatriacyjną, niebędącemu osobą polskiego pochodzenia, zamierzającemu osiedlić się wspólnie z wnioskodawcą na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, udziela się zezwolenia na pobyt stały. Małżonek powinien złożyć w tym celu za pośrednictwem konsula do Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców wniosek o udzielenie zezwolenia na pobyt stały.